Uroczystości 142. rocznicy
pacyfikacji wsi Jaworówka
w Powstaniu Styczniowym
Oddział Związku Szlachty Polskiej w Białymstoku
10
września 2005 r.
Dnia 10 września b.r. delegacja oddziału Związku Szlachty Polskiej
brała udział w uroczystościach obchodów rocznicowych upamiętniających
pacyfikację wsi szlacheckiej Jaworówka w Powstaniu Styczniowym na zaproszenie
wójta gminy Dobrzyniewo
i sołtysa wsi Jaworówka p. Tadeusza Jaworowskiego h. Lubicz.
Wieś Jaworówka – gniazdo rodu Jaworowskich jako jedna z trzech wsi szlacheckich w parafii Dobrzyniewo, która brała czynny udział w powstaniu styczniowym - zapłacić musiała krwawy okup. Według źródeł historycznych 17 sierpnia 1863 roku na ręce pułkownika Mikołaja Manteuffel-Szoege trafiła depesza od naczelnika zachodnich guberni Imperium Rosyjskiego Mikołaja Murawiewa „Wieszatiela” o treści: „Wieś Jaworówkę o 12 wiorst od Białegostoku spalić, miejsce, gdzie była zaorać, a mieszkańców wywieść do Białegostoku, aż do dalszego rozporządzenia”. 18 sierpnia kozacy otoczyli wieś, a mieszkańców spędzono do szopy, gdzie wymuszano na nich zeznania. Bezpośrednich uczestników powstania spalono żywcem na miejscu lub powieszono, a pozostałych mieszkańców wywieziono na Sybir.
Minęło wiele lat zanim w okolicy powstało nowe osiedle Jaworówka w
miejscu położonym niedaleko od dawnej wsi. W 1982 roku nowi mieszkańcy
postawili krzyż upamiętniający tragedię wsi, a w 1995 roku wzniesiono
obelisk z dedykacją: „W hołdzie tym, którzy złożyli Polsce najwyższą
ofiarę” oraz herbami szlachty okolicznej: Jaworowskich h. Lubicz,
Kulikowskich h. Drogomir
i Lenczewskich h. Zadora.
Łukasz Lubicz-Łapiński
Prezes Oddziału Związku Szlachty Polskiej
w Białymstoku
12-12-2005