Izabela Michalska de domo Czyżewska
Koło Drya

          Dnia 10 lutego 2001 roku o godzinie 11.00 odbyło się pierwsze oficjalne spotkanie w celu powołania KOŁA DRYA w Chełmie. Uczestników zapoznano również ze statutem Związku Szlachty Polskiej i artykułem p. Marcina M. Wiszowatego pt."Szlachectwo".

          W spotkaniu, które odbyło sięw sali konferencyjnej Biblioteki Publicznej w Chełmie uczestniczyło 12 osób z terenu województwa lubelskiego. Gośćmi spotkania byli:
- wiceprezydent miasta - p. Zygmunt Gardziński
- przedstawiciel biblioteki - p. Lech Sulimierski
- poeta ze Stowarzyszenia Pisarzy Polskich z Krakowa - p. Krzysztof Kołtun
- redaktor radia regionalnego - p. Tadeusz Boniecki

          Koło Drya zawiązało się wybierając ze swego grona 5 osobowy zarząd i zatwierdzając regulamin Koła. Ustalono terminy 3 spotkań na 31 marca, 26 maja (w tym samym lokalu) i na 28 lipca (w Lubiatowie,
gm. Choczewo, woj. pomorskie). Wszyscy Członkowie-założyciele Koła należą do Rodu Czyżewskich herbu Drya.
Są potomkami Michała Czyżewskiego i Józefy Teofili z Leteckich i ich dwóch synów: Bolesława (ur. 25 grudnia 1894 r.) i Romana.

          Warto tutaj wspomnieć o wyprawie, którą w listopadzie 2000 roku odbyli członkowie Rodu Czyżewskich. Odwiedziliśmy wówczas Tarnogórę w powiecie krasnostawskim woj. lubelskiego.

Pałac w Tarnogórze

          Pałac w Tarnogórze wybudowany został w 1840 roku przez Józefa Czyżewskiego - generała, właściciela miejscowych dóbr od 1826 roku [1].

          Wśród pamiątek jakie pozostały po Czyżewskich w Tarnogórze warto wymienić:

Kominek wykonany z piaskowca, z herbem Drya. Niestety został zamalowany jednolicie na biało.

• W Kościele parafialnym pw. św. Zofii zachowały się epitafia Czyżewskich:

Józefa Czyżewskiego, generała (1774-1849)

Ignacego zm. 1847 i Franciszka zm. 1846, synów Józefa

Marii z Kicińskich, żony Franciszka zm. 1855

Zofii Julianny Józefy Stanisławy z Czyżewskich Załęskiej, córki Franciszka (1824-1897)

Marii Stefanii córki Franciszka (1831-1866)
Izabeli Marii córki Franciszka (1835-1876)

Józefy Ewy z Czyżewskich Koźmianowej, córki Franciszka (1826-1848)

          W kościele znajdują się także dwa epitafia nie związane z rodziną Czyżewskich. Pierwsze wystawiono Ludmile z Wydźgów Swiężawskiej (ur. 1779 - zm. 20 XII 1829 w Stryjowie). Drugie epitafium poświęcono obywatelkom ziemskim, córce i matce: Zofii z Madanów Umienieckiej (1815-1873) i Natalii z Umienieckich Garszyńskiej (1842-1873).
          Stanisław Wincenty syn Władysława (1864-1913) nie ma epitafium. Jego siostra Zofia Aleksandra ur. w 1865 r. zamężna za Feliksem hr. Smorczewskim h. Rawicz. Druga siostra Rozalia Aleksandra (Róża) ur. w 1872 r., żona Fryderyka Franciszka hr. Skarbka h. Awdaniec.

          Na tym kończy się linia Józefa właściciela Tarnogóry h. Drya (wywód 1842r.). Moja linia pochodzi od Franciszka Czyżewskiego [2]. Jestem córką Romana i wnuczką Michała Czyżewskiego. Jeżeli dotarłam do wszystkich, to z linii Franciszka żyje obecnie już tylko 2 potomków w linii męskiej: Marek Jacek i jego syn Jakub Henryk.

          Czuję się w obowiązku przekazania potomnym wszystkich powyższych informacji, ocalenia ich od zapomnienia. Tarnogóra jest dzisiaj powszechnie określana jako dobra hr. Smorczewskich [3]. Pragnę tutaj podkreślić zasługi księdza Andrzeja Kusia, który niemałym wysiłkiem w ciągu 5 lat odnowił kościół i nie zakrył epitafiów (udało mu się uzyskać refundację z urzędu konserwatora zabytków). Po powrocie z wycieczki wystąpiłam z pismem do Urzędu Marszałkowskiego w Lublinie z prośbą o fundusze na przywrócenie grobowcowi Czyżewskich pierwotnego wyglądu.

Izabela Michalska z Czyżewskich h. Drya
Autorka dziękuję p. Rafałowi hr. Smorczewskiemu z Wielkiej Brytanii za cenne uwagi i poprawki

Przypisy:

[1] Polski Słownik Biograficzny, t. IV, s. 382
[2] Polski Słownik Biograficzny, t. IV, s. 381
[3] por. np. Atlas Polska-Europa, s. 71

Powrót