Mirosław Pisarkiewicz Orłów (pow. łowicki)

Orłów, niewielka wieś nad Bzurą, w powiecie kutnowskim, był w czasach pierwszej Rzeczypospolitej, miastem powiatowym województwa łęczyckiego. Na miejscowym cmentarzu parafialnym nie zachowały się jednoznacznie szlacheckie, czy ziemiańskie miejsca pochówku. Natomiast na cmentarzu przykościelnym, gotyckiego kościoła pod wezwaniem Bożego Ciała i św. Jadwigi, znajduje się klasycystyczna kaplica grobowa. Charakterystyczny obiekt z tympanonem wspartym na kolumnach wybudowano w linii ogrodzenia za prezbiterium świątyni.

W zasadzie jest to nie tyle kaplica, ile grobowiec – katakumby, o czym świadczą cztery wnęki na trumny. Na tympanonie umieszczono metalową tablicę z wypukłym napisem: „Grób rodziny baronów Skarżyńskich”. Miejscowy proboszcz twierdzi, że pochowano tu m.in. senatora pochodzącego z tego rodu. Według księdza Niemcy mieli rozbić katakumby w czasie okupacji, w poszukiwaniu kosztowności, i skraść, m.in., szable pochowanych tu osobistości.

Natomiast na frontonie kościoła, po obu stronach głównego wejścia, umieszczono dwie płyty nagrobne, zamontowane niegdyś w podłodze kościoła. Obydwie pochodzą najprawdopodobniej z pocz. XVI w. i przedstawiają odzianych w zbroje rycerzy z mieczami w dłoniach. Rycerz po prawej nie ma oka, natomiast lewy dzierży dodatkowo chorągiew. Na obu płytach umieszczono kartusze z herbem Ciołek. Przy czym na lewej płycie cielak ma skrzyżowane nogi, czego nie wyrzeźbiono na płycie prawej.

Wiadomości o orłowskich katakumbach uzupełnił Pan Mirosław Skarzyński:

1. Nie leży tam prawdopodobnie żaden senator, to jakaś legenda sympatycznego, ale słabo zorientowanego księdza proboszcza, który owszem słyszał o Jerzy Skarzyńskim, senatorze kasztelanie z 1818 (w tymże roku zmarł), ale ten pochowany jest w Suserzu, "kilkadzieści" kilometrów dalej od Orłowa, w podziemiach tamtejszego kościoła, którego był fundatorem.

2. Leżą tam: a) Ambroży baron Skarzyński (6 XII 1787 - 6 VI 1868), oficer w 1. pułku szwoleżerów gwardii Napoleona I, gen. WP 1831; b) jego żona - Józefa z Sokołowskich h. Pomian (Orłów byl jej posagiem); c) syn Ambrożego - Jerzy Skarzyński (7 VI 1819 - 8 III 1875), powstaniec wielkopolski z 1848 r.

Co do czwartego miejsca - nie ma pewności; albo jest puste, albo leży w nim jedne z dzieci gen. Ambrożego ur. po 1831 r. i zmarłe w kilka lat później.